De Hekserij

home

winkel

recepten

cursussen

nieuws

contact

english

Inkt

Inkt is een erg oud chemisch product. In AssyriŽ, China en Egypte had men meer dan tweeduizend jaar geleden al inkten. Wij westerlingen kwamen wat later, maar ook in onze middeleeuwen wist men heel goed hoe inkt te bereiden. Inkt als op deze pagina beschreven kan je schrijven met een kroontjespen. Een beetje kantoorboekhandel, maar zeker een winkel met benodigdheden voor kunstenaars heeft ze wel en in verschillende soorten en maten. Eventueel kan je een ganzenpen maken van een ganzenveer, of schrijven met een satťstokje.
Je kan met deze inkt schrijven op elk soort schrijfpapier dat niet te glad is. Dat is even uitproberen, want te glad papier zorgt dat de inkt niet goed pakt. Ook komt het soms voor dat de inktlijntjes alle kanten uitvloeien, waardoor de letters er gekarteld uit gaan zien. In dat geval kan het soms helpen iets meer arabische gom toe te voegen aan de inkt (tenminste als er Arabische gom in het recept is voorgeschreven).
Als je een stalen pen gebruikt moet je deze na gebruik goed schoonmaken; veel inkt zorgt voor roestvorming. Deze inkt is niet geschikt voor vulpennen of printers: de inkt bevat teveel deeltjes voor een verstopping kunnen zorgen.

De inkt recepten


IJzergallusinkt
Schoolinkt
Aniline-inkt

IJzergallusinkt


De belangrijkste bestanddelen van deze inkt zijn de galappels en het ijzer(II)sulfaat. Deze zorgen samen voor de zwarte kleur van deze inkt. Let er op dat je groen ijzersulfaat (ofwel ferrosulfaat) gebruikt en niet het bruine ijzer(III)sulfaat (ferrisulfaat), dit laatste is niet geschikt! Het blauwhout dient als tijdelijke kleurstof; zonder deze kleurstof zou de inkt de eerste dagen na het schrijven nauwelijks zichtbaar zijn.
De eerste versie van dit recept die we op onze website hadden staan bevatte natriumbenzoaat als conserveermiddel voor de inkt. Eťn van de lezers van dit recept wees ons er op dat natriumbenzoaat in combinatie met ijzersulfaat zorgt voor een neerslag van ijzerbenzoaat. We laten het daarom maar gewoon weg. De inkt is zo zuur dat de kans op schimmelvorming minimaal is.

IngrediŽnten:


10 gram galappels
10 gram blauwhout
5 gram ijzer(II)sulfaat
4 gram arabische gom
250 ml water

Klik hier en koop de ingrediŽnten in de winkel van De Hekserij

Als je ruwe arabische gom gebruikt kan je deze het beste een dag van te voren in 50 ml water zetten. In de loop van de nacht lost de gom op in het water. Eventuele restanten zijn vervuilingen van de gom en kan je met een theezeefje of desnoods een koffiefilter verwijderen. Als je ons Arabische gom poeder van cosmeticakwaliteit gebruikt kan je dat gewoon in het water strooien, het lost gemakkelijk op.
Snij de galappels in tweŽen. Kook de gesneden galappels en het blauwhout gedurende 15 minuten in ongeveer 200 ml water. Om een zo helder mogelijke inkt te krijgen wordt het kookvocht afgegoten en vervolgens gefiltreerd door een koffiefilter. Laat het gekleurde vocht afkoelen en los er het ijzersulfaat in op. Voeg tenslotte de gomoplossing toe.
Doe de inkt in een goed af te sluiten fles, deze is klaar voor gebruik. Op de bodem zal zich in de loop van de tijd waarschijnlijk wat neerslag afzetten, maar dat kan geen kwaad.

Schoolinkt


Dit recept is gebaseerd op een voorschrift uit de twintigste eeuw, maar dan wel uit de vroege jaren '50, toen men op school nog met kroontjespennen schreef, een vulpen duur was en een balpen ballpoint heette en nog maar net in Nederland verkrijgbaar was.
In de orginele recepten werd fenol gebruikt als conserveermiddel, dat gaf ook een kenmerkende geur aan de schoolinkt. Fenol is echter een nogal gevaarlijke stof, vandaar dat we deze in eerste instantie door natriumbenzoaat hebben vervangen. Om dezelfde reden als genoemd bij de ijzergallusinkt laten we deze nu weg. Toegevoegd is ascorbinezuur, deze stof werkt niet heel erg conserverend, maar helpt toch een handje mee. Belangrijker is misschien wel dat oxidatie van de inkt door de inwerking van zuurstof uit de lucht wordt tegengewerkt.

IngrediŽnten:


6 gram looizuur
2 gram galluszuur
1 gram anilineblauw
3 gram arabische gom
6 ml zoutzuur 10%
8 gram ijzer(II)sulfaat
1 gram ascorbinezuur
250 ml water

Klik hier en koop de ingrediŽnten in de winkel van De Hekserij


Zie voor het oplossen van de arabische gom het recept van ijzergallusinkt. Voor de rest: los alle grondstoffen in willekeurige volgorde op in het water.
Doe de inkt in een goed af te sluiten fles, deze is klaar voor gebruik. Op de bodem zal zich in de loop van de tijd waarschijnlijk wat neerslag afzetten, maar dat kan geen kwaad.

Aniline-inkt


In de tweede helft van de negentiende eeuw vond er een revolutie plaats in de kleurstoffen industrie. Tot dan toe werden kleurstoffen met meer of minder moeite uit natuurlijke stoffen gewonnen. Door een toename van de chemische kennis werden in een vrij korte tijd vele tientallen nieuwe kleurstoffen ontdekt. Inmiddels kan een inktmaker of textielverver uit vele honderden stoffen kiezen.
Deze nieuwe kleurstoffen worden wel anilinekleurstoffen genoemd, naar aniline, ťťn van de belangrijkste grondstoffen van deze kleurstoffen. De inkten die ermee gemaakt worden heten om die reden vaak aniline-inkt.

IngrediŽnten:


2 gram kleurstof (zie tekst)
8 gram arabische gom
1 gram natriumbenzoaat
250 ml water

Klik hier en koop de ingrediŽnten in de winkel van De Hekserij

Geschikte kleurstoffen zijn anilineblauw en methleenblauw (blauw), eosine Y (rood), nigrosine (zwart) en methylviolet (paars).
Doe alle stoffen ťťn voor ťťn in het water en roer de oplossing totdat alles is opgelost.
Je kan bij deze inkt eens spelen met de hoeveelheid kleurstoffen. Soms kan je nog een boel water toevoegen voordat je inkt slecht leesbaar wordt. Ook kan je eens proberen wat minder arabische gom toe te voegen. Als er te weinig arabische gom in je inkt zit worden de randen van de inkt onregelmatig.


Voor het laatst aangepast op 16 mei 2011.